NguyetSan.comNguyệt San
Bản tin nội bộ cơ quan, công ty

Cách làm bản tin nội bộ công ty hằng tháng: khung mục cố định và số đầu tiên

Bản tin nội bộ tháng cho cơ quan, công ty: chọn mục cố định, độ dài vừa sức, ai làm, mất bao nhiêu giờ và các bước ra số đầu tiên trong một tháng.

Vietnamese office pantry at lunch break, two employees seen from behind reading stapled blank pages by a window, coffee cups on counter, soft midday light, Da Nang

Một bản tin nội bộ hằng tháng cần ba thứ trước khi cần đến thiết kế đẹp: một nhóm người đọc rõ ràng, năm sáu mục cố định số nào cũng có, và một người chịu trách nhiệm đưa nó ra đúng ngày. Có đủ ba thứ đó thì một tờ giấy hai mặt cũng sống được nhiều năm; thiếu một trong ba thì bản tin in màu bốn trang cũng thường dừng ở số thứ ba.

Bài này dành cho người được giao làm bản tin cho cơ quan, công ty từ vài chục đến vài trăm người: nhân viên hành chính, người phụ trách nhân sự, thư ký giám đốc, hoặc một cán bộ công đoàn nhiệt tình. Phần dưới đi lần lượt từ việc xác định bản tin để làm gì, các mục nên có, độ dài, nhân lực, tới lịch ra số đầu tiên. Những phần sâu hơn như xin bài từ các phòng, quy trình duyệt hay viết tin nhạy cảm có bài riêng trong cùng chuyên mục.

Bản tin nội bộ tháng để làm gì, và không nên gánh việc gì

Một bản tin nội bộ tháng làm tốt nhất ba việc. Thứ nhất, nó cho nhân viên thấy bức tranh chung mà họ không thấy được từ bàn làm việc của mình: phòng kinh doanh vừa mở thêm khách ở tỉnh nào, xưởng vừa đổi quy trình gì, phòng kế toán sắp đổi cách nộp chứng từ. Thứ hai, nó ghi nhận con người, những việc tốt không đủ lớn để thành quyết định khen thưởng nhưng đủ để người khác biết đến. Thứ ba, nó là bản lưu: sau vài năm, chồng bản tin cũ là cuốn sử nhỏ của đơn vị mà không ai phải ngồi viết lại.

Điều bản tin tháng làm kém là thông báo gấp. Một thay đổi giờ làm áp dụng từ thứ Hai tuần sau không thể chờ đến số ra cuối tháng; việc đó thuộc về thư thông báo, nhóm chat hay bảng tin dán tường. Nếu bản tin bị dùng để đăng thông báo đã cũ, người đọc sẽ học rằng mọi thứ trong đó đều đã biết rồi và thôi mở ra. Nguyên tắc dễ nhớ: thông báo nói điều gì sắp xảy ra và ai phải làm gì; bản tin kể điều gì đã xảy ra, vì sao, và ai đã làm nên nó.

Bản tin cũng không phải nơi thay thế cuộc họp hay kênh khiếu nại. Khi nhân viên có điều bức xúc, một bài viết đẹp đẽ trên bản tin không giải quyết được gì, thậm chí làm người ta khó chịu hơn. Nói rõ phạm vi này với lãnh đạo ngay từ đầu giúp người làm bản tin không bị kéo vào vai trò mà một tờ tin tháng không gánh nổi.

Sáu mục cố định gợi ý cho bản tin nội bộ

Mục cố định là xương sống của bản tin: người đọc biết lật đến đâu để tìm gì, còn người làm biết mỗi tháng phải gom những gì. Bảng dưới là bộ khung cho đơn vị khoảng một trăm người; đơn vị nhỏ hơn có thể gộp mục, đơn vị lớn hơn có thể tách theo khối.

MụcNội dungĐộ dài gợi ýNguồn tin
Lời mở sốVài câu của người phụ trách hoặc lãnh đạo về điều đáng chú ý nhất thángMột đoạn ngắnBan biên tập soạn, lãnh đạo góp ý
Tin công việcBa đến năm tin về dự án, khách hàng, quy trình mới, kết quả của các phòngMỗi tin năm đến tám câuCộng tác viên ở các phòng
Người của chúng taChân dung một người hoặc một tổ, kể việc họ làm hằng ngàyMột bài dài nhất sốPhỏng vấn trực tiếp
Chào người mới và chúc mừngNgười mới vào, người chuyển vị trí, sinh nhật, hiếu hỉ đã được đồng ý đăngDanh sách ngắnPhòng nhân sự cung cấp
Góc an toàn và quy địnhMột điều cần nhớ về an toàn lao động hoặc một quy trình hay bị làm saiMột đoạn kèm hình minh hoạBộ phận an toàn, hành chính
Lịch tháng tớiNhững mốc chung: hạn nộp hồ sơ, ngày khám sức khoẻ, hoạt động tập thểDanh sách gạch đầu dòngHành chính, công đoàn

Không cần đủ sáu mục ngay số đầu. Nhiều bản tin bắt đầu với ba mục là tin công việc, người của chúng ta và lịch tháng tới, rồi thêm dần khi đã có người cung cấp tin đều đặn. Điều quan trọng là thứ tự các mục giữ nguyên qua các số, để người đọc quen mắt.

Độ dài và hình thức: bốn trang giấy hay một màn hình điện thoại

Câu hỏi đầu tiên người làm thường gặp là bản tin nên dài bao nhiêu. Câu trả lời phụ thuộc vào thời gian thật người đọc dành cho nó. Ở văn phòng, nhân viên thường đọc bản tin trong vài phút giữa hai việc; ở xưởng, công nhân đọc vào giờ nghỉ ca. Một bản tin đọc hết trong mười phút là mức an toàn cho hầu hết đơn vị, tương đương hai đến bốn trang khổ A4 hoặc một trang dài cuộn trên điện thoại.

Hình thức đi theo nơi người đọc ngồi. Đơn vị mà phần lớn nhân viên có máy tính và hộp thư công việc có thể gửi bản điện tử, kèm một bản in đặt ở phòng chờ và căng tin. Đơn vị có nhiều người làm ca, làm ngoài hiện trường hoặc không dùng thư công việc thì bản giấy và bảng tin vẫn là kênh chính, bản điện tử chỉ là phụ. Cách trình bày, khổ giấy và cách gửi có bài riêng trong chuyên mục trình bày và phát hành; ở đây chỉ cần chốt một hình thức chính để mọi người chuẩn bị nội dung đúng độ dài.

Một mẹo nhỏ: viết ra con số giới hạn và dán lên bàn người biên tập, chẳng hạn tổng cộng không quá một nghìn hai trăm chữ, tin công việc không quá năm tin. Giới hạn buộc ban biên tập phải chọn, và chính việc chọn làm cho bản tin đáng đọc. Bản tin nào cũng nhận được nhiều tin hơn khả năng đăng; nếu số nào cũng đăng hết, đó là dấu hiệu chưa ai thật sự biên tập.

Ai làm bản tin, và mất bao nhiêu giờ mỗi tháng

Một người chịu trách nhiệm chính. Bản tin cần một cái tên cụ thể đứng ra lo từ khi gom tin đến khi phát hành. Người này không nhất thiết viết hay nhất công ty, nhưng phải là người chịu nhắc và chịu đi hỏi. Nếu giao cho một nhóm mà không ai đứng tên, việc sẽ trôi.

Một hoặc hai người phụ. Một người viết tốt để chỉnh câu chữ và phỏng vấn, một người khéo tay để dàn trang hoặc chụp ảnh. Ở đơn vị nhỏ, một người có thể kiêm cả hai, nhưng nên có ít nhất một người khác đọc soát trước khi phát hành.

Cộng tác viên ở mỗi phòng. Mỗi phòng một người được nhờ gửi tin mỗi tháng. Họ không phải viết thành bài, chỉ cần báo có chuyện gì đáng kể và ai là người nắm rõ. Cách xây và giữ mạng lưới này có bài riêng ngay sau bài này.

Một người duyệt. Thường là trưởng phòng hành chính nhân sự hoặc một phó giám đốc. Người duyệt cần thời hạn cố định, ví dụ hai ngày làm việc, để bản tin không nằm chờ trên bàn.

Thời gian thực tế. Ví dụ giả định cho bản tin bốn trang ở đơn vị một trăm người: người phụ trách mất khoảng mười hai đến mười sáu giờ mỗi tháng, chia ra gom tin, phỏng vấn, viết, dàn trang và soát. Con số này chỉ để ước lượng; nếu cấp trên coi bản tin là việc làm thêm ngoài giờ thì nên nói rõ trước, vì đây là lý do phổ biến khiến bản tin bỏ dở.

Lịch ra số đầu tiên trong bốn tuần

Số đầu tiên là số khó nhất vì chưa có nếp. Lịch dưới đây giả định bản tin phát hành vào ngày làm việc cuối cùng của tháng; bạn dịch lùi theo ngày thực tế của đơn vị.

  1. Tuần một: chốt với lãnh đạo bản tin dành cho ai, ra mấy trang, phát vào ngày nào, ai duyệt. Ghi bốn điều này thành một tờ giấy có chữ ký đồng ý, để tránh mỗi số lại tranh luận lại từ đầu.
  2. Tuần một: gửi thư ngắn đến các trưởng phòng, xin mỗi phòng cử một người làm đầu mối tin. Nói rõ họ chỉ cần báo tin, không phải viết bài.
  3. Tuần hai: gặp từng đầu mối mười lăm phút, hỏi tháng này phòng có việc gì mới, ai vừa làm được việc gì đáng kể. Ghi lại, chọn ra ba đến năm tin.
  4. Tuần hai: chọn người cho mục chân dung. Số đầu nên chọn một người ở bộ phận ít được nhắc tới, như bảo vệ, tạp vụ, lái xe hoặc thủ kho, vì đây là tín hiệu rằng bản tin là của tất cả mọi người.
  5. Tuần ba: viết toàn bộ bản nháp, dàn trang thử, gửi cho những người có tên trong bài đọc lại phần của họ.
  6. Tuần bốn: gửi duyệt, sửa theo góp ý, đọc soát lần cuối tên người và con số, rồi phát hành đúng ngày đã hẹn.
  7. Ngay sau khi phát hành: ghi lại những gì mất thời gian nhất và lập lịch cho số thứ hai, gửi lời nhắc đầu tháng cho các đầu mối.

Đừng để số đầu tiên trễ hẹn chỉ vì muốn hoàn hảo. Một bản tin ra đúng ngày với vài lỗi trình bày nhỏ tạo được niềm tin hơn một bản tin đẹp nhưng ra muộn hai tuần.

Những lỗi hay gặp trong ba số đầu

Biến bản tin thành bảng thành tích. Số nào cũng mở bằng ảnh lãnh đạo cắt băng và đoạn văn liệt kê chỉ tiêu đã vượt. Người đọc thấy đây là báo cáo gửi cấp trên chứ không phải tin cho mình. Cách viết về lãnh đạo cho tự nhiên có bài riêng trong chuyên mục.

Chỉ có tin của khối văn phòng. Phòng kinh doanh, marketing gửi tin nhiều vì quen viết; xưởng, kho, đội xe gần như vắng mặt. Người phụ trách phải chủ động xuống tận nơi, vì những bộ phận này hiếm khi tự gửi.

Đăng lại thông báo cũ. Như đã nói ở phần đầu, thông báo đã gửi rồi thì không cần chép lại; nếu cần nhắc, chỉ một dòng trong mục lịch tháng tới.

Sai tên người. Lỗi gây mất lòng nhất và dễ tránh nhất. Mỗi tên riêng trong bản tin nên được đối chiếu với danh sách nhân sự, kể cả dấu, chức danh và tên phòng.

Hứa quá sức. Số đầu bốn trang, số hai hai trang, số ba trễ một tháng. Chọn độ dài mà bạn tin rằng làm được ngay cả trong tháng bận nhất năm, như tháng quyết toán hoặc tháng cao điểm đơn hàng.

Giữ bản tin sống qua năm đầu

Phần lớn bản tin nội bộ không chết vì thiếu tin mà chết vì người làm kiệt sức hoặc chuyển việc. Vì vậy, ngay từ số đầu, hãy ghi lại cách làm thành một tệp hướng dẫn ngắn: danh sách đầu mối, lịch nhắc, mẫu dàn trang, nơi lưu ảnh, người duyệt. Khi người phụ trách nghỉ phép hay chuyển phòng, người khác nhìn vào tệp đó là làm tiếp được.

Sau ba số, dành nửa tiếng ngồi với vài người đọc ở các bộ phận khác nhau, hỏi họ đọc mục nào trước, bỏ qua mục nào. Đừng hỏi chung chung "bản tin có hay không", vì ai cũng sẽ lịch sự nói hay. Câu hỏi cụ thể cho câu trả lời có ích hơn. Cách đo người đọc kỹ hơn có bài riêng trong chuyên mục này.

Cuối cùng, lưu mỗi số một bản giấy và một bản điện tử theo thứ tự số kỳ, ghi rõ số mấy, tháng nào. Sau một hai năm, chồng bản tin này dùng được cho lễ kỷ niệm, cho việc giới thiệu công ty với người mới, và cho chính ban biên tập khi muốn nhìn lại mình đã đi được bao xa.

Câu hỏi thường gặp

Bản tin nội bộ nên ra mỗi tháng hay mỗi quý?

Với đơn vị dưới vài trăm người, nhịp tháng thường vừa: đủ tin để không phải độn, đủ gần để tin chưa cũ. Nhịp quý hợp với nơi ít biến động hoặc thiếu người làm, nhưng tin dễ cũ và người đọc khó hình thành thói quen chờ số mới.

Không có ai biết dàn trang thì có làm bản tin được không?

Được. Một bản tin chữ là chính, chia mục rõ bằng tiêu đề đậm và vài tấm ảnh, làm bằng phần mềm soạn thảo văn bản thông thường vẫn đọc tốt. Nội dung đều đặn quan trọng hơn hình thức đẹp, nhất là trong năm đầu.

Bản tin có nên đặt tên riêng không?

Nên, vì tên riêng giúp người ta nhắc đến nó dễ hơn, ví dụ giả định như "Tin Nhà Mình" hay "Sổ Tháng". Tên nên ngắn, dễ đọc, không trùng với tên sản phẩm của công ty để tránh nhầm lẫn khi lưu trữ.

Bản tin nội bộ có cần giấy phép không?

Bản tin chỉ lưu hành trong nội bộ cơ quan, công ty thường khác với ấn phẩm phát hành rộng ra ngoài. Tuy vậy quy định có thể thay đổi và tuỳ hình thức, nên nếu định phát cho khách hàng, đối tác hoặc đưa lên mạng công khai, bạn nên hỏi cơ quan quản lý báo chí, xuất bản ở tỉnh.

Ai nên ký tên chịu trách nhiệm trên bản tin?

Thường ghi tên ban biên tập và người chịu trách nhiệm nội dung, có thể là trưởng phòng hành chính nhân sự hoặc một lãnh đạo được giao. Ghi rõ giúp người đọc biết gửi góp ý, đính chính cho ai, và giúp nội bộ phân định trách nhiệm khi có sai sót.

Bản tin có nên đăng kết quả kinh doanh không?

Có thể đăng ở mức lãnh đạo cho phép, viết bằng ngôn ngữ người đọc hiểu, ví dụ đơn hàng tăng hay giảm so với cùng kỳ và lý do. Con số nhạy cảm như lợi nhuận chi tiết, giá vốn, khách hàng cụ thể nên hỏi lại lãnh đạo, vì bản tin dễ bị chuyển ra ngoài.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138